Kraków i świat

Zwornikiem misji i działań Międzynarodowego Centrum Kultury jest pojęcie dziedzictwa kulturowego, rozumianego jako wykorzystywanie przeszłości dla współczesnych i przyszłych celów. Miasto stanowi istotny element dziedzictwa: miasto jako zwierciadło cywilizacji, miasto takie choćby jak Kraków. Dlatego debata nad naturą miasta w ogóle, a także fenomenem zmiany, jaką przechodzi Kraków, wydaje się ważna.

Dzisiaj pytanie o funkcje metropolitalne Krakowa to nie tylko pytanie o jego miejsce w sieci osadniczej Europy, o jego relację ze światem i o naturę zmiany, której nie sposób nie dostrzec, spacerując choćby po Rynku Głównym. To także pytanie o konkurencyjność takich miast jak Kraków. Wielkie miasta wyróżniają się dwiema cechami: akceptacją dla obcych i brakiem tolerancji dla przeciętności. Co jednak ciekawe, tylko niektóre z nich potrafią być inkubatorami nowych wartości intelektualnych. Stopień kreatywności miasta zależy bowiem od splotu wielu czynników: kwestii politycznych i ekonomicznych, ale także kumulacji funkcji kulturalnej, edukacyjnej, badawczej, informacyjnej, która daje możliwość synergii – będącej warunkiem koniecznym do wyzwolenia kreatywności i innowacyjności. W tym upatruję fundament budowania nowej wizji Krakowa. Kraków nie jest i nie będzie globalną metropolią, ale może być miastem kreatywnym.

I choć Kraków nie jest środkiem Europy Środka, jest elementem sieci miast, którą Europa Środka stanowi. Warto więc zapytać o specyfikę naszego Kulturraum, naszej przestrzeni kulturowej symbolizowanej przez wielkie metropolie środkowoeuropejskie. Co wyróżnia je od innych miast na świecie, o ile rzeczywiście ich inność jest odczuwalna i widoczna? Czy tożsamość środkowoeuropejska została osłabiona w interwale dwudziestu pięciu lat szybko następujących przemian?

    • 1
      Od redakcji

    • 4
      Mamy na oku

  • Kraków i świat
    • 12
      Kraków w Europie Środka
      Larry Wolff, Simona Škrabec, Emil Brix, Shlomo Avinieri, Mykoła Riabczuk, Jacek Purchla

    • 32
      Kraków z oddali
      Tokimasa Sekiguchi, Krzysztof Czyżewski, Łukasz Galusek, Peter Oliver Loew, Yaraah Bar‑on, Nathaniel Wood

    • 52
      Kraków w literaturze
      Eva Hoffman, James Hopkin, Gaja Grzegorzewska, Alois Woldan, Robert Kusek

    • 72
      Kraków miastem dziedzictwa
      Joan Roca i Albert, Gábor Soós, Ruth Ellen Gruber, Matthias Ripp, Scjapan Sturejka

    • 96
      Kraków miastem przyszłości
      Franco Bianchini, Andrzej Zdebski, Magdalena Sroka, Andrew Hallam, Jerzy Hausner, Joanna Sanetra-Szeliga

    • 124
      Miasto a kultura
      Milena Dragićević‑Šešić, Robert Piaskowski, Faith Liddell, Robert Palmer, Agata Wąsowska‑Pawlik

  • Refleksje, wrażenia, opinie
    • 142
      Warte, ciekawe, do przemyślenia

      Kinga Siewior, Karol Kurnicki, Wojciech Wilczyk, Wojciech Szymański

  • Własną ręką
    • 154
      Od wydarzenia do opowieści
      Eva Hoffman

    • 178
      Pamięć wojny
      Colm Tóibín